Connect with us

АРХИПИСКОПИ

Теодосиј Гологанов

Published

on

Теодосиј Гологанов (Скопски митрополит) е македонски национален деец, и поборник за обновување на Охридската архиепископија и создавање на македонска национална држава. Роден е во село Трлис, Сереско во 1846 г. Световното име му било Васил Гологанов. Првата писменост ја добил кај татка си поп Илија, а потоа бил испратен во манастирот Св. Јован Претеча крај Серес. Неговиот брат Јован Гологанов бил собирач на македонско народно творештво од пред се од Серско и учител кој сметал и ги учел младите и старите во Серско дека тие се Македонци, посебен народ од Србите, Бугарите и Грците.

Во 1884 г. Теодосиј Гологанов бил назначен за Егзархиски митрополит на Скопје, со задача да ја спроведува политиката на Бугарската Егзархија за однародување (бугаризација) на Македонците во овој дел на Македонија. На одобрение од Високата Порта чекал цели пет години, сè до 15 март 1890 година. Но, уште со самото пристигнување во Скопје тој го крева гласот против таквата антимакедоснка политика. Во сите службени документи на црквата, бугарските именувања ги заменувал со македонски, и се однесувал како раководител на возобновената Охридска архиепископија. Уште во почетокот на есента 1891 г. ги заменил црковните свидетелства кои во себе го содржеле името Бугарска егзархија, со нови свидетелства и документи на македонски јазик. Извршил чистка на кадрите на Егзархијата во црковно-училишните општини, и ги заменил со Македонци.

Во почетокот на октомври 1891 г. за прв пат почнал јавно да ја критикува Егзархијата заради посегањето по самостојноста на македонските црковни општини и нејзината великобугарска политика, предлагајќи отфрлање на туѓите цркви – цариградската и софиската. Знаејќи дека ниту Патријаршијата, ниту Егзархијата нема да се согласат со возобновување на Охрид како архиепископски центар на одделна црква, митрополитот Теодосиј се обидел да се договори со папскиот нунциј во Цариград за покровителствто на Римокатоличката црква над евентуално обновената Охридска архиепископија. При тоа поставил шест услови:

1. Да се обнови стародревната Охридска архиепископија, која ќе биде во канонско единство со Римокатоличката црква, со непосреден благослов на светиот отец Папата.

2. На чело на обновената Охридска архиепископија ќе бидам јас како автокефален поглавар на црквата.

3. Другите луѓе од високиот клер (епископите, свештеномонасите, и мирските свештеници) да бидат родум Македонци и назначувани од архиепископот, а епископите можат само да бидат потврдувани од вашата светост.

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

4. Границите на Архиепископијата да се поклопуваат со границите на Македонија, а поделбата на епархиите да се задржи сегашната.

5. Старите унијати од Кукушко-полјанската и Струмичката епархија да се изделат од јуриздикција на унијатскиот архиепископ во Цариград, Н. Б. Нил Изворов и да се приклучат како епархии кон Охридската архиепископија.

6. Католички мисионери, со исклучок на затекнатите во просветно добротворните институции во Македонија, да не се доведуваат нови, а затечените да не се мешаат во внатрешниот црковнопросветен живот на Архиепископијата

Во писмото до архимандритот Дионисиј во Софија, инаку негов истомисленик и македонец од Струмичко, од 22 јуни 1891 г. митрополитот Теодосиј меѓу другото пишува:

Ние Македонците немаме толку мака од Турците да ни е жив падишахот, колку од Грците, Бугарите и Србите, кои како орли на мрша се впуштија на оваа наша многустрадална земја и сакаат да ја расчеречат… Нашата Егзархија со својата црковна и просветна дејност тука во Македонија ја врши всушност најмизерната задача, му го одзема името на еден народ и го заменува со друго, му го одзема мајчиниот јазик и го заменува со туѓ, му ги одзема сите национални белези и ги заменува со туѓи… Турците земаат имоти и животи на рајата, но не посегнуваат по неговиот дух. Тие го уништуваат телото, но духот го почитуваат. А, нашата света Егзархија го убива ова другото, постојаното… Ние духовниците, по потекло Македонци, треба да се здружиме и да го покренеме нашиот народ да се разбуди, да ги отфрли туѓинските управи, да ги отфрли Патријашијата и Егзархијата, и да се обедини духовно во лоното на Охридската Црква, нивната вистинска мајка црква. Не е ли крајно време да се запре националното делење на ист народ само поради тоа што едниот ја признава Патријашијата, другиот Егзархијата, а третиот му се клања на Мухамед

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

На 4 декември истата 1891 г. Теодосиј му напишал писмо на папата Лав ХIII, во кое го моли Светиот отец од свое и од името на целата православна паства во Македонија: „

Јас, долупотпишаниот Митрополит скопски Теодосиј, по Милоста Божја киријарх на Скопската епархија, ја поднесувам оваа своја молба од свое име и од името на православната паства од Македонија, со која ја молиме Неговата Светост да нè прими во крилото на Римокатоличката црква, откако ќе ни ја обнови стародревната Охридска архиепископија, незаконски укината од султанот Мустафа III во 1767 година и ја стави во канонско единство со Римокатоличката црква. Нашата желба произлегува од историското право на македонскиот православен народ да се ослободи од јурисдикцијата на туѓунските цркви, Бугарската егзархија и Цариградската патријаршија, да се обедини во своја единствена православна црква и да ги добие сите белези на народ кој има право на самостоен духовен и културно-просветен живот”. Ве молиме, Ваша Светост, да ги имате предвид специфичностите на правослвјето, од кои православниот народ никогаш нема да се откаже: независноста во духовен поглед, богослужбата и свештеничката облека. Се препорачувам на Вашите молитви и снисходливо Ви се поклонувам, Ваш во Христа и молитвеник,Теодосиј, Митрополит скопски

На сила е одведен во Цариград, каде што во јануари 1892 од страна на Егзархијата бил обвинет меѓу другото и за „создавање на народност што не постоела во историјата”. Во март 1892 г. му била одземена титулата „Скопски митрополит”.

Теодосија Гологанов има објавено повеќе книжевно-научни богословски трудови и преводи, а Бугарското книжовно дружество го избира за редовен член на 10. I 1910 година. Кога во Првата светска војна германскобугарските војски ја завладуваат Македонија и Егзархијата ја враќа својата јурисдикција, пак не му е дозволено митрополитското место во Скопје, туку е пратен во Ѓумурџинската епархија, Тракија. По војната е сместен во Духовната академија во Софија, без никаква должност, каде што починал во 1926 г.

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

Continue Reading
Advertisement Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.

АРХИПИСКОПИ

Архиепископ Охридски и Македонски г.г. Стефан

Published

on

Неговото Блаженство Господин Господин Стефан (р. 1 мај 1955) — поглавар на Македонската православна црква. Неговата полна титула е Митрополит Скопски и Архиепископ Охридски и Македонски и на Јустинијана Прима.

Роден како Стојан Вељановски во с. Добрушево, Битолско. Во 1969 г. се запишал на Македонска православна богословија „Св. Климент Охридски“ во Скопје и завршил во 1974 година. Истата година се запишал на Теолошкиот факултет во Белград каде дипломирал во 1979 година. По неговото враќање Светиот Архиерејски Синод на Македонската Првославна Црква го назначил за учител во Македонската православна богословија „Св. Климент Охридски“. Во 1980 г. се запишал на постдипломски студии во Институтот „Св. Никола“ во Бари, Италија кој се специјализира во патријаршиски и Византиски студии. Во 1982 г. дипломира на институтот.

Кога тој се вратил во Македонија станал професор на Православниот богословски факултет „Св. Климент Охридски“ во Скопје.

Тој се замонашил во манастирот „Св. Наум“ во Охрид на 3 јули 1986 г. а на 12 јули бил именуван за Митрополит Струмички, а кратко потоа именуван за поглавар на Брегалничката епархија.

Во наредните години тој работел како декан на Богословскиот факултет во Скопје, портпарол на Светиот архијерејски синод, како главен уредник на црковниот весник „Црковен Живот“ и главен секретар на Архиепископот Охридски и Македонски.

Во Охрид од 9-10 октомври 1999 г. на црковно-народниот собир (составен од духовни и световни членови) бил избран за поглавар на Македонската православна црква.

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

Во 2019 година, по повод јубилеите на г.г. Стефан: 20 години поглавар на Македонска православна црква и 33 години како архиереј во епархиите во Македонија и дијаспората, беа издадени неговите проповеди „Слово за словото“, во пет тома.

  • Слово за словата – том 1 (Скопје, 2019)
  • Слово за словата – том 2 (Скопје, 2019)
  • Слово за словата – том 3 (Скопје, 2020)
  • Слово за словата – том 4 (Скопје, 2020)
  • Слово за словата – том 5 (Скопје, 2020)

Неговото Блаженство Господин Господин Стефан се уште е атуелен поглавар на Македонската православна црква.

Continue Reading

АРХИПИСКОПИ

Јаков Проархиј

Published

on

Јаков Проархиј бил свештеник и охридски архиепископ во периодот по 1263 до 1280 година. Тој бил архиепископ на Охридската архиепископија по потекло од Византија.

За неговото дело е малку познато, но е споменет од страна на константинополскиот патријарх Јоан XI и Никифор Влемид. Поради ова, тој се смета дека бил близок соработник на Римокатоличката црква. По завршувањето на неговата служба во Охрид, тој заминал за Атон.

Continue Reading

АРХИПИСКОПИ

Константин II Кавасила (1255-1259)

Published

on

Константин II Кавасила (1255-1259) се родил и живеел во бурна епоха на постојани војни и борби за превласт меѓу христијанските владетели на распарченото Источно Царство. За неговиот живот и дело се знае многу малку.

Се родил во Драч, во познатото семејство Кавасила. Како припадник на благороднички род, свети Константин уште од младоста се стекнал со солидно високо образование, како во областа на световните науки така и во сферата на духовните знаења. Околу 1220 година бил хиротонисан за Струмички епископ. На струмичката катедра напишал два молебни канона за светите Петнаесет Тивериополски маченици, кои се негови први химнографски творби.

Благодарение на неговата посветеност во служењето на народот Божји во Струмичката епархија, бил забележан духовен процут на епархијата, за што епископот Константин бил пофален од самиот архиепископ Охридски Димитриј Хоматијан. Како ревносен пастир, свети Константин набргу бил поставен со митрополитско достоинство во градот Драч. На митрополитската катедра во својот роден град останал сe до неговиот избор за Охридски архиепископ, малку пред 1250 година.

Трудољубиво служејќи, свети Константин целосно се посветил на Охридската Архиепископија. Како архиепископ, составил еден молебен канон за свети Климент Охридски и два во чест на свети Наум Охридски. Поради бурните политички премрежја кои следеле по Четвртата крстоносна војна и падот на Константинопол под власта на Латините, во 1257 година архиепископот Константин Кавасила бил заробен и заточен во Никејскиот затвор.

Сепак, по периодот на заточеништво, бил вратен на Охридскиот престол и продолжил бескомпромисно со грижата за црковниот живот на Јужните Словени. Свети Константин Кавасила се упокоил во Охрид на 18 октомври/31 октомври, предавајќи ја својата душа во рацете Христови.

Continue Reading
Advertisement
НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 hours ago

КАЛЕНДАР НА МПЦ: Денеска е Откривање и пренос на моштите на Св. архиѓакон Стефан

НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 hours ago

СВ. ПРВОМАЧЕНИК СТЕФАН: Денеска е откривање и пренос на моштите од пештерата

Вести4 hours ago

Три малолетни лица нападнати во Инџиково

Вести4 hours ago

Сончево и топло со мала до умерена облачност

Вести4 hours ago

На „Табановце“ се чека околу еден час, на „Богородица“ околу 30 минути

Вести12 hours ago

Скандал на прославата на ДУИ за Рамковниот договор: Водителката исвиркана кога проговори на македонски јазик (ВИДЕО)

Вести12 hours ago

Приведено младо лице од Неготино, нападнал полициски службеник

Вести12 hours ago

149 мерки за пребрзо возење на тетовско-гостиварското подрачје, 13 дури над 70 км на час над дозволеното

Вести20 hours ago

36 санкционирани возачи во Кичево, 10 биле пијани

Вести20 hours ago

УХМР во моментов: Скопската котлина ќе ја зафати пороен дожд и силен ветер

ХРОНОЛОГИЈА3 weeks ago

ЧЕРЧИЛ ЗА НАШАТА ДРЖАВА: ЦЕЛАТА ИСТОРИЈА НА ЕВРОПА Е ПОВРЗАНА СО МАКЕДОНИЈА, ЗАТОА СИТЕ ЈА НЕГИРААТ

НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 weeks ago

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Роден е Александар Македонски – од мајка му добил копнеж за херојска слава, од татко му Филип војничка дарба

Вести4 weeks ago

Перо Камиказа: Татко ми, кој е жив и е од Егејска Македонија, на 95 години ми рече да ви ги поставам следните прашања

НА ДЕНЕШЕН ДЕН3 weeks ago

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Бугарските фашисти во Софија ги стрелаа македонските поети и патриоти Никола Јонков Вапцаров и Антон Попов

Вести3 weeks ago

ГОВОРОТ НА ОМРАЗА НЕ ПОЧНАЛ ОД ВЧЕРА: Македонците ги мразат Бугарите, пишувал британскиот весник Тајмс уште во 1915 година

Вести4 weeks ago

Порака од внуката на Вера Циривири-Трена до власта: Ќе изгубите, вистината не се брише со потписи на предавници!

Вести3 weeks ago

Прогласување кризна состојба, но без рестрикции – земјава пред енергетски најтешката зима

Вести3 weeks ago

АКАДЕМИК КОЦАРЕВ: Македонија во 2084-та е „делумно рамноправна членка на ЕУ“, но веројатно е дека Македонците во неа се целосно истребени

Лајфстајл4 weeks ago

15 вистински причини зошто е убиен Гадафи

Вести3 weeks ago

Николоски: За едно фотографирање во Брисел Владата на СДСМ и ДУИ ја понижи цела Македонија

НА ДЕНЕШЕН ДЕН3 months ago

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Oд предавство во Могила загинаа војводите Цветков и Дедо Андреја со 14 комити во бој со 300 души аскер

Вести3 months ago

КОВАЧКИ: Ковачевски и СДСМ да кажат дали знаеле и дали учествувале на средбите на Талат Џафери со лица кои се ризик за безбедноста

Вести3 months ago

Мицкоски: ВМРО-ДПМНЕ нема да поддржи отворање на Уставот

ХРОНОЛОГИЈА4 months ago

РАЃАЊЕ НА МАКЕДОНСКАТА НАЦИЈА ЕП 04

НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 months ago

Денеска е Велигден

НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 months ago

Свети Георгиј Исповедник

ХРОНОЛОГИЈА4 months ago

РАЃАЊЕ НА МАКЕДОНСКАТА НАЦИЈА ЕП 03

НА ДЕНЕШЕН ДЕН4 months ago

ВОЗБУДЛИВА ПРИКАЗНА ЗА МОШТИТЕ: Ова е вториот гроб на светиот Лазар во Ларнака на Кипар

Лајфстајл4 months ago

Концертен рекорд на Ацо Пејовиќ во СКОПЈЕ: Над 12.000 луѓе наизуст пееле, публиката „во транс“ на песните од Тома!

Вести4 months ago

ЗГРОЗЕН СУМ ОД ОВАА ДРЖАВА И СУДСТВО – се огласи таткото на загинатата Викторија, мајката се гушеше во солзи!

Историја

ЛЕГЕНДИ3 weeks ago

Антон Попов

Антон Попов (с. Игуменец, Петричко, Пиринска Македонија, 23. VII 1915 – Софија, 20. X 1942) – македонски поет, раскажувач, новинар,...

ЛЕГЕНДИ3 weeks ago

Никола Јонков Вапцаров

Никола Јонков Вапцаров (Банско, Пиринскиот дел на Македонија, 24. XI 1909 – Софија, 23. VII 1942) – е македонски поет...

ХРОНОЛОГИЈА3 weeks ago

ЧЕРЧИЛ ЗА НАШАТА ДРЖАВА: ЦЕЛАТА ИСТОРИЈА НА ЕВРОПА Е ПОВРЗАНА СО МАКЕДОНИЈА, ЗАТОА СИТЕ ЈА НЕГИРААТ

Винстон Черчил е еден од поважните политичари на 20 век. Најпознат е по неговата улога во Втората светска војна како премиер...

ЛЕГЕНДИ1 month ago

Петар Самарџиев  (1877 – 1906 )

Петар Самарджиев (1877 – 21.VI 1906 ) е македонски револуционер, Тиквешки војвода на Македонската револуционерна организација. Бил член на тајниот...

МАКЕДОНСКИ КРАЛЕВИ1 month ago

Последниот антички македонски крал Персеј (212-165 п.н.е) ,владеел од 179 до 168 година пред нашата ера. Тој бил син на...

ЛЕГЕНДИ2 months ago

Александар Кошка ( 1873 – 1907 )

Роден е роден 1873 година во влашкото село Гопеш, Битолско. Во Битола се школува во Романската гимназија, а потоа студира...

ЛЕГЕНДИ2 months ago

Александар Китанов – Сандо

Александар (Сандо) Китанов (1881 –23. XII 1906) е македонски учител, револуционер и војвода. Бил активен член на Македонската револуционерна организација...

ЛЕГЕНДИ2 months ago

Александар Евтимов (1874 – 1939)

Александар Евтимов (1874 – Софија, 1939) е македонски револуционер, преспански и прилепски војвода на ТМОРО, учител и публицист. Учествувал во...

ЛЕГЕНДИ2 months ago

Алберт Сониксен (1878 – 1931)

Алберт Сониксен (5. V 1878 – 16. VIII 1931) е американски новинар и публицист, кој ја поддржува македонската револуционерна борба....

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА2 months ago

МИСТЕРИЈАТА ТРАЕ: Македонското национално прашање му пресуди на Кочо Рацин!?

Рацин бил смртно ранет, но не починал веднаш, туку неколку часа подоцна. Иако имало доволно време да биде однесен до...

Популарни вести