Connect with us

НА ДЕНЕШЕН ДЕН

Бугарскиот окупатор стрела 12 македонски синови од Ваташа, од кои најмладиот беше дете, имаше само 15 години

Published

on

Веројатно нема Македонец кој не ја слушнал „Ми заплакало селото Ваташа“, песна која е посветена на крвавиот настан што се случил на денешен ден, 16 јуни во 1943 година, кога бугарскиот окупатор стрела 12 македонски синови, од кои најмладиот беше дете на 15-годишна возраст.

Во месноста Моклиште, во Кавадаречко, бугарскиот окупатор стрела 12 невини младинци од селото Ваташа. Откако окупаторската војска и полиција го блокирала селото Ваташа, бугарскиот окупатор извршил претрес низ сите куќи, плевни и други помошни простории во селото. Бидејќи не успеале да најдат ниеден партизан, собрале истакнати младинци, барајќи од нив да им ги признаат своите врски со партизаните и да им кажат каде се наоѓаат „шумкарите“. Но, ниту еден од уапсените млади македонски синови не сакал ништо да издаде, бугарската окупаторска војска во Македонија, најпрво ги претепала во селската кафеана, а потоа ги стрелала 12 младинци.

Масакрот се случил во близина на Моклиште кај месноста Чаир, на 12 км од Ваташа. Колежот го извршила бугарската воjска и одреди полиција, под команда на полковник Љубен Апостолов, кој бил командант на 56. Велешки пешадиски полк од Петтата бугарска армија. Апостолов по потекло бил од Крива Паланка. Во тоа време голем процент од војниците во полковите на Петтата армија биле регрутирани младинци од локалното население, исто како и голем дел од полицијата.

Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Апостолов, од 7 до 16 јуни 1943 година, презела офанзива за уништување на партизаните и се нафрлила врз населението. Погромите над цивилното население достигнале врв со масовното стрелање во Ваташа, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон Втори е извршен масакрот врз 12 тикевшки младинци.

Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто бил роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад.

Рано утрото во кафеаната во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина момчиња и девојки. Тие биле скоевци, кои им помагале на партизаните, а за тоа биле накодошени.

Кавадарчанката Стева Илиева се сеќава: „Кметот нè собираше од куќите со готов список, сите нè имаше по име и презиме“. Во кафеана тие биле испрашувани и тепани, а потоа биле принудувани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1 мај во месноста Моклиште и дека биле нивни помошници.

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Останатите 12 младинци и 4 девојки биле обвинети за врска со партизаните и одење во планината. Откако тие ги поднеле сите тортури и измачувања, полиција и војска ги одвеле пешки во колона кон Моклиште.

Додека ги воделе младинците, на неколку места ги запирале. Веројатно се премислувале каде да ги стрелаат, додека ним им велеле дека ги носат за да ги фотографираат. Најстариот од сите, Васо Хаџиjорданов насетил дека нешто лошо се подготвува, па кај месноста Чаир каде биле запрени, се обидел да побегне, а по него и другите. Тогаш се слушнала наредбата: Оган!

Дванаесетте младинци биле застрелани, иако сите војници не сакале да пукаат. Четирите девојки што исто така биле уапсени, Мара Хаџи Јорданова, Стева Ампова, Павлина Касапинова и Ката Ицева, ги тргнале настрана.

Полицискиот началник Петко Опреков се спротиставил на поручникот Костов кога сакал да ги убие и девојките, а капетанот Борис Жеглов го поддржувал Опреков, па така девојките биле спасени. Војниците ги вратиле девојките назад во селото и издале наредба убиените младинци да не се носат назад, туку да се закопаат на местото каде што бил извршен масакрот.

Најмладиот младинец всушност бил се уште дете. Перо Видев имал само 15 години на денот на стрелањето. А со него стрешани се: Ванчо Гурев (19 г.), Данко Давков           (18), Илија Димов (18), Ристо Ѓондев (18), Блаже Ицев    (20), Пане Мешков (18), Герасим Матаков (18), Ферчо Попѓорѓиев        (26), Васо Хаџиjорданов            (28), Диме Чекоров (20) и Пане Џунов (18 години).

Денес на тоа место е подигнато спом обележје. По војната, тие биле откопани, а посмртните останки преместени на друго место. И по трет пат, таму каде што денес е големиот споменик биле закопани во 1963 година.

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

По две години Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните раководители и учесници во оваа акција: полковник Љубен Апостолов, капетан Борис Жеглов, поручник Костов и подофицер Петко Опреков. Пред тоа сите тие се предадени од новата влада на Бугарија на тогашните југословенски власти за судење како фашисти. Апостолов, кој бил командант на војската и ја издал наредбата за стрелање, тврдел дека не е виновен за ваташкиот масакр. Тој бил суден за повеќе злодела и сите ги признал, но за ваташкиот масакр кажал дека добил листа со имиња, а на неа стоело дека младинците се партизани уапсени во шумата, а не собрани од нивните куќи. Раскажал и за улогата во настанот на четворица предавници од Ваташа, тројца мажи и една жена.

Во спомен на оваа погибија изградена е спомен костурница на стреланите 12 младинци од Ваташа, која е откриена на 11 октомври 1961 година. На споменикот е запишано: „Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани, уште тоа утро во иднината“.

На местото на стрелањето подигнат е спомен парк со површина од седум хектари, а во него се посадени 12 јавори како симбол на стреланите младинци. За настанот е испеана народна песна: „Ми заплакало селото Ваташа“.

Споменикот во повеќе наврати бил сквернавен.

(Подготвил: Д.Г.)

Advertisement
Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

Continue Reading
Advertisement Радио KISS FM – Македонска Радио Мрежа

Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.

НА ДЕНЕШЕН ДЕН

КОТЛАР ГО ЦИТИРА РАЦИН: Историјата сакаат да ни ја земат, за ни ја земат душата, оти ако немаме вчера, немаме ни денес, ни утре!

Published

on

Уште пред 80 г., поетот Кочо Рацин пишува за нешта што ни се случуваат токму во моментот! Прекрасен, умен и ненадминат – Македонец!, пишува нашата историчарка Наташа Котлар, цитирајќи го Рацин: „…Ете и историјата сакаат да ни ја скријат, да ни ја земат, за да ни ја земат душата, за да докажат дека сме племе без историски континуитет. Народ кој нема свое вчера, кој нема свое денес, не може да има ни свое национално утре. Ете, нашето вчера треба да исчезне за да се стопи нашето денес и за да се избрише секоја мисла за нашето утре. А континуитетот постои – континуитет на маки и страдања, но и континуитет на отпори, борби и еден чудовишен континуитет на национална отпорност и на народна жилавост. [Кочо Солев Рацин. Избрани дела, Сеќавања на современиците, Избор, редакција и предговор Перо Коробар, Скопје, 1987, 150, 152.]

Continue Reading

НА ДЕНЕШЕН ДЕН

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Во Прага пред 31 година е растурен „советскиот НАТО“, по што остана само западниот НАТО и потоа се прошири низ Европа

Published

on

Моќниот воен сојуз на некогашните социјалистички земји во Европа, познат и како советско НАТО, е растурен на 1 јули 1991 година во Прага, по 46 години од неговото основање во Варшава во 1955 година.

Лидерите на источноевропските земји на состанокот во Прага го укинаа Варшавскиот пакт кој на 14 мај 1955 година го склучија СССР, Бугарија, Полска, Романија, Чехословачка и Унгарија, како одговор на основањето на НАТО во 1949 година. Варшавскиот договор официјално беше наречен Договор за пријателство, соработка и взаемна помош, познат и како Варшавски пакт, воен сојуз на социјалистичките земји од Централна и Источна Европа. Договорот служел како противтежа од тн. Источен блок на потенцијалната закана од НАТО и тн. Западен блок. Договорот бил сличен на НАТО-договорот во смисла дека постоел Политички консултативен комитет раководен од цивилен генерален секретар, а покрај тоа постоел и заеднички воен командант и Мешовит воен штаб. Членки сите социјалистички земји освен СФРЈ Сите социјалистички земји во Европа, освен СФРЈ, биле членки на Варшавскиот договор. Тие се обврзувале да се бранат меѓусебно во случај некоја од нив да биде нападната. Договорот обврзувал на немешање во меѓусебните внатрешни работи и меѓусебно почитување на националната независност и суверенитет. Оваа обврска подоцна дефакто ќе биде прекршена од СССР со интервенциите против демократските движења во Унгарија (1956) и во Чехословачка (1968). Во обата случаи СССР тврдел дека делувал на покана од засегнатите земји и затоа формално договорот не бил прекршен. По 1989 година, новоформираните демократски влади на европските земји во кои беше заменет социјалистичкиот систем со повеќепартиски, повеќе не биле заинтересирани за учество во Варшавскиот договор. Во прилог на тоа им одело и опаѓањето на моќта на СССР, па по обединувањето на Германија во 1990-та, и другите земји најавиле отстапување од „советското НАТО“. Седиштето на Пактот било во Москва. Сите раководни структури на Пактот биле подредени на Комунистичката партија на СССР и ниедна акција не можела да се преземе без одобрение од партијата. Никој не верувал дека Железната завеса, која била границата помеѓу земјите на НАТО и на Варшавскиот договор, истокот и западот, било кога ќе падне. Таа била симболична, идеолошка и физичка граница која ја делеше Европа на две посебни области од крајот на Втората светска војна до 1991 година. Во 1956 година за време на Унгарската револуција, владата на премиерот Имре Наѓ објавила дека Унгарија се повлекува од пактот. Како одговор, советските трупи влегле во земјата и го совладале востанието за две недели, употребувајќи го Варшавскиот договор како оправдание. На 20 август 1968 година, за време на Прашката пролет, реформското движење предводено од Александар Дубчек, СССР ја нападнал Чехословачка со 23 дивизии, помогнати од една унгарска и две полски дивизии и една бригада од Бугарија, и направиле преврат во земјата. Во 1981-ва големи воени маневри на Варшавскиот пакт се одржале во времето на кризата со синдикатот „Солидарност“ во Полска. Постојат мислења дека маневрите требало да кулминираат со напад и задушување на протестите во Полска. Никогаш директен конфликт со НАТО Земјите на НАТО и Варшавскиот пакт никогаш не влегле во вооружен конфликт, но воделе „студена војна“ повеќе од 35 години, често и преку поддршка на други конфликти (како на пример во Виетнам). По 1989 кога дојде до сериски распад на комунистичките режими, новоформираните демократски влади на европските социјалистички земји повеќе не биле заинтересирани за учество во Варшавскиот договор. На 24 септември 1990-та Источна Германија (ДР Германија) потпишал договор со СССР за прекин на членството во Варшавскиот договор, а на 3 октомври 1990-та се обедини со Западна Германија (СР Германија). По обединувањето на Германија, и другите земји најавија напуштање на пактот. Така, на 1 јули 1991-ва во Прага сите членки потпишале договор за укинување на Варшавскиот пакт. Осум години подоцна во 1999 поранешните членки на Варшавскиот договор Унгарија, Полска и Чешката Република влегоа во НАТО. Бугарија, Романија, Естонија, Латвија, Литванија и Словачка тоа го направија во 2004 година. По отворањето на архивите на Варшавскиот договор во Полска во 2006-та, се покажало дека плановите на пактот при евентуална војна со НАТО биле преку молскавичен напад, по потреба и со нуклеарно оружје, брзо да се освои Западна Европа. Во Полска имало 250 нуклеарни проектили во доцните 1980-ти. По растурањето на Варшавскиот договор, во 2002 година, 6 од наследничките на СССР – Белорусија, Ерменија, Казахстан, Киргистан, Русија и Таџикистан, формираа сличен одбранбен сојуз- Организација за колективна безбедност. Моќта на советското НАТО Со децении се чинеше дека Варшавскиот пакт е неуништлива сила. Но, оваа гигантска организација брзо се урна без никаква надворешна интервенција. На Запад владее мислењето дека Советскиот Сојуз секогаш бил суров агресор. Но, многумина забораваат дека западните сили беа тие кои први го основаа воениот и политички сојуз НАТО во 1949 година. Советскиот одговор следуваше дури по шест години. Советскиот Сојуз не реагираше на појавата на НАТО сè до 1955 година кога СР Германија (СРГ) ѝ се приклучи на алијансата. Тоа беше директно кршење на Постдамскиот договор според кој Германија требаше да остане разоружена. СРГ на 9 мај официјално стана член на НАТО, а само пет ден подоцна, на 14 мај, социјалистичките земји го потпишаа Договорот за пријателство, соработка и заемна помош, познат како Варшавски пакт. Првиот сериозен тест Варшавскиот пакт го доживеа само една година по основањето, кога во 1956 година следеше големо антисоветско востание во Унгарија кое го поддржуваа западните тајни служби. Тпгашниот советскиот челник Никита Хрушчов итно се состанал со сојузниците од Источна Европа и им ја соопштил својата одлука дека ќе интервенира. Во текот на следната седмица советските и унгарските единици, со поддршка на безбедносните сили на двете земји, го задушија целиот отпор во Будимпешта и ја вратија Унгарија во социјалистичкиот сојуз. Во 1961 година Варшавскиот пакт го претрпе првиот удар кога малечката Албанија му се спротивстави на моќниот СССР. Многу незадоволен со десталинизацијата во СССР и со затоплувањето на односите помеѓу СССР и СФРЈ, албанскиот водач Енвер Хоџа ја изрази својата приврзаност кон Кина, чии односи со СССР стануваа сè постудени. Разидувањето помеѓу Советскиот Сојуз и Албанија заврши со тоа што албанските единици дефакто престанаа да учествуваат во активностите на организацијата, почнувајќи од 1961 година. Седум години подоцна Албанија и официјално го напушти источниот блок. Најсериозниот предизвик со кој се има соочено Варшавскиот пакт беше тн. Прашка пролет од 1968 година, период на либерализација и на кардинални реформи во Чехословачка. За разлика од ситуацијата од 1956 година во Унгарија, овој пат СССР реши да не дејствува самостојно, туку ги вклучи сите членки на организацијата. Варшавскиот ветер ја задуши Прашката пролет На 21 август 1968 година членовите на Варшавскиот пакт ја започнуваат операцијата Дунав. Нивните единици влегуваат во Чехословачка и за неколку недели ја задушуваат Прашката пролет. Најголем број од војската беше од СССР (170.000) и од Полска (40.000), додека ГДР испрати 15.00, Унгарија 12.500, а Бугарија само нешто повеќе од 2.000 војници. Николае Чаушеску отворено ја осуди интервенцијата, па романските единици не учествуваа во операцијата. Членовите на Варшавскиот пакт редовно одржуваа воени вежби, а најголеми беа Запад ’81 со над 100.000 војници и Штит ’82 во рамките на кои беа симулирани услови на нуклеарна војна. Повеќе од 80 отсто од оружјето на Варшавскиот пакт беше советско: од тенкови до борбени авиони и средства за радиоелектронска борба. Чехословачка произведуваше и ги вооружуваше своите сојузници со оклопни возила. Таканаречената „Северна група“ на Варшавскиот пакт (Источна Германија, Полска, Чехословачка) во непосредна близина на потенцијалниот непријател беше подобро опремена од „Јужната група“ (Романија, Унгарија, Бугарија). Силата на тенковските единици на Варшавскиот пакт беше колосална: 53.000 советски и 12.000 – 15.000 тенкови во Источна Европа. Главните тенкови Т-54 и Т-55 ги наследија Т-64 и Т-72. Непосредно пред распуштањето на Варшавскиот пакт, членките се вооружија со најновите тенкови Т-80. Во 1977 година беше основан Заеднички систем за собирање податоци за противникот (СОУД), со првостепена задача спречување „странски закани за време на Олимпијадата во Москва 1980-та“. Варшавскиот пакт беше официјално распуштен на 1 јули 1991 година. (Подготвил: Д.Г.)

Continue Reading

НА ДЕНЕШЕН ДЕН

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Еден месец по Лондонскиот мировен договор за Првата балканска војна почнала Втората и нова поделба на Македонија

Published

on

Еден месец по потпишувањето на Лондонскиот мировен договор за Првата балканска војна што бил склучен на 30 мај, на 30 јуни 1913 година почнала Втората балканска војна за поделба на Македонија меѓу дотогашните сојузници.

Македонија била повторно во воен оган. Со нападот на бугарските сили на позициите на српската и на грчката војска почнала Втората балканска војна, која траела до 10 август 1913 година кога бил склучен Букурешкиот мир. Втората балканска војна, позната и како меѓусојузничка, се одвивала летото 1913-та помеѓу Бугарија и нејзините сојузници од Првата балканска војна, Грција и Србија, како и Романија и Црна Гора. На крајот од оваа војна, Србија како сојузник на Руската империја станала важна регионална сила, што било аларм за Австро-Унгарија и се смета дека тоа индиректно било причина за почетокот на Првата светска војна. По завршувањето на Првата балканска војна, а по протерувањето на Србија од Албанија, во јануари 1913 година, Србија барала од бугарската влада ревизија на српско-бугарската спогодба. На 22 февруари и на 25 мај 1913 година Србија упатила ноти. Со спогодбата Србија сметала дека ќе добие слободен излез на море, за економски развој, но со интервенцијата на големите сили била принудена да ја повлече својата војска од Албанија. Според српската влада, изменетите услови барале ревизија на договорот. Притоа таа мислела на компензација во Македонија, за да добие непосредна граница со Грција, со цел да го користи пристаништето во Солун. Бугарската влада не се согласила со српското сфаќање на договорените обврски и во нотите од 18 март и од 19 април 1913 година го отфрлила барањето за ревизија. Нова војна врз грбот на Македонија Подготовките за нова војна поради краткиот период од еден месец по Лондонскиот мир, не можело целосно да се спроведат. Поради тоа, главниот товар во снабдувањето го носело веќе крајно осиромашеното македонско население, кое во недостигот на работна сила се користело за копање ровови, утврдување и други потреби. Со оглед на тоа дека војната се водела речиси во целост на територијата на Македонија, македонското население и економија повторно биле максимално во функција на војната. Завојуваните страни за меѓусојузничката војна, покрај постојните ангажирале и нови сили, а во војната Македонци биле спротиставени против Македонци во војските на дотогашните сојузници против Турците. Во меѓувреме, започнале подготовките за преговорите во Букурешт. Биле воспоставени непосредни врски меѓу владите и командите на одредени оперативни единици, тргнувајќи од правното начело дека склучените договори важат само доколку не настапат фактички промени на теренот во врска со исполнувањето на одредбите на договорите. Како резултат на примената на ова начело, во идниот мировен договор што би бил потпишан меѓу сојузниците, секоја сојузничка воена команда настојувала да завладее што поголем дел од територијата на Македонија и во неа да организира своја воено-полициска и административна власт. Поради таквите цели, царот Фердинанд I без консултација на Владата на 29 јуни 1913 година наредил бугарската војска да изврши напад врз српската и врз грчката војска на позициите кај Злетово и Лефтере. Претседателот на бугарската влада Стојан Данев изјавил: „Кога е збор за судбината на Македонија, сите треба да знаат дека Бугарија е подготвена на секакви жртви.“ За тој напад Бугарите биле обвинети од големите сили, а Србите и Грците го дочекале како погоден момент за остварување на сопствените интереси. На 1 јули 1913 година Стојан Данев му наредил на генералот Михаил Савов да ги прекине дејствата. Со исто барање на борбените позиции на фронтот се појавиле бугарски парламентарци. Србите и Грците не сакале да ги прекинат борбените дејства. Напротив, започнале противофанзива за да заземат што поголема територија од Македонија пред да се вмешаат големите сили. На 1 јули претседателот на Владата на Србија Никола Пашиќ му испратил телеграма на началникот на штабот на Врховната команда, Радомир Путник, во која му пишува: „Грците сметаат дека војната почна и дека настапил решавачкиот момент. И ние им го рековме истото и побаравме нивната Врховна команда со вас да воспостави цврста врска.“ По дознавањето дека Бугарите барале прекинување на воените дејства, Пашиќ на 3 јули упатил нова телеграма до Путник, во која се истакнува: „По барањето на Бугарите војната да се прекине, се плашам од итна интервенција на големите сили. Забрзајте ја решавачката офанзива. Во врска со значењето на состојбата, грчкиот крал Константин пред својата Влада изјавил: „Ние мораме по секоја цена големите сили да ги држиме далеку од нас. Ова е последен момент, ако го испуштиме, пропаднати сме“. Бугарскиот цар Фердинанд не се согласувал со прекинувањето на војната поради охрабрувањата од Австро-Унгарија, па барал воените дејства да продолжат. Потоа Владата на Стојан Данев поднела оставка, но таа не била прифатена. Бугарија ги доживувала најтешките моменти како во Владата, така и на бојното поле. Големите сили зазеле став да не се мешаат во војната. Русија зазела став дека Европа треба да интервенира само ако една страна се обиде целосно да ја уништи другата страна. Австро-Унгарија останала само на декларативната помош на Бугарија. Русија поддржувана од Франција, на 9 јули им се обратила на владите на балканските земји итно да ја прекинат војната и да дојдат во Петроград за да потпишат мир со посредување на Русија. Таа предлагала границата меѓу Србија и Бугарија да биде повлечена по вододелницата меѓу Струма и Вардар, така што Штип да и остане на Србија; Грција да се поврзе со Србија кај Гевгелија и границата да продолжи до реката Струма, зафаќајки го Серез. Сите добиле свој дел, а Македонија изгубила се Предлогот на Русија го прифатила само Бугарија и тоа само принципиелно, за да се прекине војната, да се изврши демобилизација и во Петроград да започнат преговорите. Истовремено апелирала до Русија да направи се што може Штип, Кочани и Серез да и припаднат на Бугарија. Грција сметала дека сојузниците имаат право и должност да ја продолжат војната сè додека ситуацијата не се расчисти на бојното поле. Примирјето го прифаќала само ако Бугарија ги отстапи бараните територии и ако се согласи да им плаќа воена оштета. Српската влада изјавила дека не сака да ја понижи Бугарија, но сметала дека е неопходно да и се одземе можноста со која и понатаму може да биде опасна по мирот на Балканот, и поради тоа Србија енергично ќе ја продолжи воената акција. Бугарскиот цар Фердинанд на 16 јули 1913 година упатил молба до романскиот крал Карол да ја прекине војната. Во тоа време, романската војска се приближувала кон Софија. Кралот Карол изјавил дека не може да потпише сепаратен мир со Бугарија, односно дека треба претходно Србија и Грција да ги прекинат воените дејства и да дадат изјава дека се подготвени да потпишат примирје со бугарската влада. На 18 јули 1913 година во Скопје се состанале претседателот на српската влада Никола Пашиќ и претседателот на грчката влада Елефтериос Венизелос и се согласиле дека војната треба да ја завршат што побрзо и тоа со непосредни преговори со Бугарија. Романија, која барала исправки на границата во Добруџа, треба да се повика на преговорите за прелиминарниот мир, а од интерес е за двете страни Турција да не се меша во меѓусојузничката војна. Поделбата на територијата морала да дава гаранција за траен мир на Балканот и Бугарија мора да плати воена отштета. Било решено српските, грчките, романските и црногорските ополномоштеници да се состанат во Ниш, веднаш штом Бугарија ќе ги одреди своите претставници. Веднаш потоа, Пашиќ упатил циркуларно писмо до сите заинтересирани дека Србија и Грција сакаат да склучат мир, но чекаат Бугарија непосредно да им се обрати ако навистина сака мир. Втората балканска војна завршила со Букурешкиот мировен договор потпишан на 10 август 1913 година помеѓу завојуваните страни Србија, Црна Гора, Романија и Грција од една страна и Бугарија од друга страна. Во оваа војна Бугарија била принудена на отстапки. Со овој договор била извршена повторна поделба на териториите што дотогаш биле под турска власт (Македонија, Косово и Метохија, Васоевиќи, Санџак, Тракија и северен Епир). Македонија била поделена на тој начин што нејзиниот најголем дел, односно Егејскиот, со површина од 34.356 км2 го добила Грција, Вардарскиот дел со површина од 25.342 км2 го добила Србија, Пиринскиот дел со 6.798 км2 и бил даден на Бугарија, а Албанија добила 1.115 км2 во западниот дел. Романија ја добила јужна Добруџа од Бугарија и се зголемила за 8.000 км2 со 303.000 жители. (Подготвил: Д.Г.)

Continue Reading
Advertisement
НА ДЕНЕШЕН ДЕН11 hours ago

КОТЛАР ГО ЦИТИРА РАЦИН: Историјата сакаат да ни ја земат, за ни ја земат душата, оти ако немаме вчера, немаме ни денес, ни утре!

НА ДЕНЕШЕН ДЕН11 hours ago

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Во Прага пред 31 година е растурен „советскиот НАТО“, по што остана само западниот НАТО и потоа се прошири низ Европа

НА ДЕНЕШЕН ДЕН11 hours ago

КАЛЕНДАР НА МПЦ: Денеска е Св. маченици Леонтиј, Ипатиј и Теодул

НА ДЕНЕШЕН ДЕН11 hours ago

ДЕНЕСКА Е СВ. ЛЕОНТИЈ, ИПАТИЈ И ТЕОДУЛ: Тој час кога Леонтиј им ја изложи верата во Христа, светол облак се спушти над Ипатиј и Теодул

Вести19 hours ago

Мицкоски: Нема да прифатам менување на Уставот по бугарски барања и по цена на мојата политичка кариера

Вести19 hours ago

Не очекува тешка енергетска зима – власта тврди дека ќе нема рестрикции на струја

Вести19 hours ago

Сиромаштијата ќе расте – МТСП најавува пакет мерки за граѓаните во социјален ризик

Вести19 hours ago

Генчовска ги разобличи Ковачевски и Османи: Нема нов француски предлог кој се разликува од она што бугарскиот парламент веќе го прифатил

Вести19 hours ago

Николоски: Да имаше добар предлог за Македонија, Ковачевски ќе славеше и ќе го објавеше, а Радев и Петков немаше веднаш да го прифатат

Вести19 hours ago

Нестабилно време со пороен дожд и грмежи во подрачјето на Скопје

ЛЕГЕНДИ1 day ago

Алберт Сониксен (1878 – 1931)

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА4 weeks ago

Митот за големата преселба на словените научно срушен

Вести3 weeks ago

Редовен класен час на Мирка Велиновска !

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА3 weeks ago

Денес се навршуваат 2345 години од смртта Александар III Велики

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА4 weeks ago

Британски лингвист за Македонскиот и Бугарскиот јазик

Вести3 weeks ago

„Кога народот ја зема правдата во свои раце, тогаш во два дена се апсат лица“ – силна поддршка за Алабакоски од јавноста!

НА ДЕНЕШЕН ДЕН3 weeks ago

Архиепископот г.г. Стефан до Вартоломеј: Ве молиме – не заборавајте нѐ, помагајте ни да растеме

Вести19 hours ago

Мицкоски: Нема да прифатам менување на Уставот по бугарски барања и по цена на мојата политичка кариера

ХРОНОЛОГИЈА3 weeks ago

Во Ваташа е објавено дигање на Тиквешкото востание против српскиот окупатор, за кое долго молчеа и историчарите

Лајфстајл4 weeks ago

Ужасна исповед на славната пејачка: Сопругот ме дрогираше, ја забремени дадилката и не ми дозволи да го видам татко ми кој умираше

НА ДЕНЕШЕН ДЕН1 month ago

НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Oд предавство во Могила загинаа војводите Цветков и Дедо Андреја со 14 комити во бој со 300 души аскер

Вести1 month ago

КОВАЧКИ: Ковачевски и СДСМ да кажат дали знаеле и дали учествувале на средбите на Талат Џафери со лица кои се ризик за безбедноста

Вести2 months ago

Мицкоски: ВМРО-ДПМНЕ нема да поддржи отворање на Уставот

ХРОНОЛОГИЈА2 months ago

РАЃАЊЕ НА МАКЕДОНСКАТА НАЦИЈА ЕП 04

НА ДЕНЕШЕН ДЕН2 months ago

Денеска е Велигден

НА ДЕНЕШЕН ДЕН2 months ago

Свети Георгиј Исповедник

ХРОНОЛОГИЈА3 months ago

РАЃАЊЕ НА МАКЕДОНСКАТА НАЦИЈА ЕП 03

НА ДЕНЕШЕН ДЕН3 months ago

ВОЗБУДЛИВА ПРИКАЗНА ЗА МОШТИТЕ: Ова е вториот гроб на светиот Лазар во Ларнака на Кипар

Лајфстајл3 months ago

Концертен рекорд на Ацо Пејовиќ во СКОПЈЕ: Над 12.000 луѓе наизуст пееле, публиката „во транс“ на песните од Тома!

Вести3 months ago

ЗГРОЗЕН СУМ ОД ОВАА ДРЖАВА И СУДСТВО – се огласи таткото на загинатата Викторија, мајката се гушеше во солзи!

Историја

ЛЕГЕНДИ24 hours ago

Александар Кошка ( 1873 – 1907 )

Роден е роден 1873 година во влашкото село Гопеш, Битолско. Во Битола се школува во Романската гимназија, а потоа студира...

ЛЕГЕНДИ1 day ago

Александар Китанов – Сандо

Александар (Сандо) Китанов (1881 –23. XII 1906) е македонски учител, револуционер и војвода. Бил активен член на Македонската револуционерна организација...

ЛЕГЕНДИ1 day ago

Александар Евтимов (1874 – 1939)

Александар Евтимов (1874 – Софија, 1939) е македонски револуционер, преспански и прилепски војвода на ТМОРО, учител и публицист. Учествувал во...

ЛЕГЕНДИ1 day ago

Алберт Сониксен (1878 – 1931)

Алберт Сониксен (5. V 1878 – 16. VIII 1931) е американски новинар и публицист, кој ја поддржува македонската револуционерна борба....

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА2 weeks ago

МИСТЕРИЈАТА ТРАЕ: Македонското национално прашање му пресуди на Кочо Рацин!?

Рацин бил смртно ранет, но не починал веднаш, туку неколку часа подоцна. Иако имало доволно време да биде однесен до...

ХРОНОЛОГИЈА3 weeks ago

Во Ваташа е објавено дигање на Тиквешкото востание против српскиот окупатор, за кое долго молчеа и историчарите

Тиквешкото востание, кое долго време било табу-тема и за историчарите, е прво востание во Македонија по Илинденското, дигнато десет години...

ЛЕГЕНДИ3 weeks ago

Димитар Ангелов – Габерот

Димитар Ангелов – Габерот (14. X  1916 – 10. VI 1943) е македонски деец на комунистичкото движење и еден од...

ЕНЦИКЛОПЕДИЈА3 weeks ago

Денес се навршуваат 2345 години од смртта Александар III Велики

Денес се навршуваат 2345 години од смртта на најголемиот светски војсководец и Крал на Македонија и Македонците, фараон на Египет...

ЛЕГЕНДИ4 weeks ago

Лазар Велков Тодев (1880 – 1924)

Лазар Велков Тодев (1880 – 22 септември 1924) познат како Дивљанец или Дивљански, е македонски револуционер и војвода на Внатрешната...

ЛЕГЕНДИ4 weeks ago

Јордан Сиљанов – Пиперката

Јордан Сиљанов – Пиперката (23. VI 1870 – 10. VIII 1903) – македонски револуционер, член и демирхисарски војвода на ТМОРО....

Популарни вести

AllEscortAllEscort